احكام و كيفيت نماز آيات

با خواندن نماز آيات رحمت الهي را جلب كنيد

با خواندن نماز آيات رحمت الهي را جلب كنيد. اين نماز در هنگام وقوع حوادثي از قبيل زلزله واجب مي‌شود. كازرون نما با توجه به وقوع زلزله‌ي مكرر مناسب ديد كه احكام و كيفيت نماز آيات را مطابق با فتواي حضرت امام خميني (ره) منتشر كند.

کد خبر: ۵۲۴۷

تاریخ: ۰۶ مهر ۱۳۸۹ - ۰۰:۲۵

با خواندن نماز آيات رحمت الهي را جلب كنيد. اين نماز در هنگام وقوع حوادثي از قبيل زلزله واجب مي‌شود.

كازرون نما با توجه به وقوع زلزله‌ي مكرر مناسب ديد كه احكام و كيفيت نماز آيات را مطابق با فتواي حضرت امام خميني (ره) منتشر كند.

احتمالاً در برخي از مسايل بيان شده اختلاف فتاوايي ميان برخي مراجع معظم تقليد وجود داشته باشد كه در اين موارد هر كس موظف است مطابق با فتواي مرجع تقليد خود عمل كند.

نماز آيات به واسطۀ چهار چيز واجب مى‌شود: اول: گرفتن خورشيد. دوم: گرفتن ماه، اگر چه مقدار كمى از آنها گرفته شود و كسى هم از آن نترسد. سوم: زلزله، اگر چه كسى هم نترسد. چهارم: رعد و برق و بادهاى سياه و سرخ و مانند اينها در صورتى كه بيشتر مردم بترسند كه بنا بر احتياط واجب بايد براى اينها هم نماز آيات بخوانند.

اگر از چيزهايى كه نماز آيات براى آنها واجب است بيشتر از يكى اتفاق بيفتد، انسان بايد براى هر يك از آنها يك نماز آيات بخواند، مثلًا اگر خورشيد بگيرد و زلزله هم بشود، بايد دو نماز آيات بخواند.

كسى كه چند نماز آيات بر او واجب است، اگر همۀ آنها براى يك چيز بر او واجب شده باشد، مثلًا سه مرتبه خورشيد گرفته و نماز آنها را نخوانده است، موقعى كه قضاى آنها را مى‌خواند، لازم نيست معين كند كه براى كدام دفعۀ آنها باشد و هم چنين است اگر چند نماز براى رعد و برق و بادهاى سياه و سرخ و مانند اينها بر او واجب شده باشد، ولى اگر براى آفتاب گرفتن و ماه گرفتن و زلزله، يا براى دو تاى اينها نمازهايى بر او واجب شده باشد بنا بر احتياط واجب، بايد موقع نيت، معين كند نماز آياتى را كه مى‌خواند براى كدام يك آنها است.

چيزهايى كه نماز آيات براى آنها واجب است، در هر شهرى اتفاق بيفتد، فقط مردم همان شهر بايد نماز آيات بخوانند و بر مردم جاهاى ديگر واجب نيست، ولى اگر مكان آنها به قدرى نزديك باشد كه با آن شهر يكى حساب شود، نماز آيات بر آنها هم واجب است.

موقعى كه زلزله و رعد و برق و مانند اينها اتفاق مى‌افتد، انسان بايد فوراً نماز آيات را بخواند و اگر نخواند معصيت كرده و تا آخر عمر بر او واجب است و هر وقت بخواند ادا است.

اگر بفهمد نماز آياتى كه خوانده باطل بوده، بايد دوباره بخواند و اگر وقت گذشته قضا نمايد.

اگر در وقت نماز يوميه، نماز آيات هم بر انسان واجب شود، چنانچه براى هر دو نماز وقت دارد، هر كدام را اول بخواند اشكال ندارد. و اگر وقت يكى از آن دو تنگ باشد، بايد اول آن را بخواند و اگر وقت هر دو تنگ باشد، بايد اول نماز يوميه را بخواند.

كيفيت نماز آيات‌

نماز آيات دو ركعت است و در هر ركعت پنج ركوع دارد و دستور آن است كه انسان بعد از نيت، تكبير بگويد و يك حمد و يك سورۀ تمام بخواند و به ركوع رود و سر از ركوع بردارد، دوباره يك حمد و يك سوره بخواند، باز به ركوع رود تا پنج مرتبه و بعد از بلند شدن از ركوع پنجم دو سجده نمايد و برخيزد و ركعت دوم را هم مثل ركعت اول به جا آورد و تشهد بخواند و سلام هد.

در نماز آيات ممكن است انسان بعد از نيت و تكبير و خواندن حمد، آيه‌هاى يك سوره را پنج قسمت كند و يك آيه يا بيشتر از آن را بخواند و به ركوع رود و سر بردارد و بدون اين كه حمد بخواند، قسمت دوم از همان سوره را بخواند و به ركوع‌ رود و همين طور تا پيش از ركوع پنجم سوره را تمام نمايد، مثلًا به قصد سورۀ «قُل هو اللّٰه احد»، «بِسْمِ اللّٰهِ الرَّحْمٰنِ الرَّحِيمِ» بگويد و به ركوع رود، بعد بايستد و بگويد «قُلْ هُوَ اللّٰهُ أَحَدٌ» دوباره به ركوع رود و بعد از ركوع بايستد و بگويد «اللّٰهُ الصَّمَدُ» باز به ركوع رود و بايستد و بگويد «لَمْ يَلِدْ وَ لَمْ يُولَدْ» و برود به ركوع باز هم سر بردارد و بگويد «وَ لَمْ يَكُنْ لَهُ كُفُواً أَحَدٌ» و بعد از آن به ركوع پنجم رود و بعد از سر برداشتن، دو سجده كند و ركعت دوم را هم مثل ركعت اول به جا آورد و بعد از سجدۀ دوم تشهد بخواند و نماز را سلام دهد.

اگر در يك ركعت از نماز آيات، پنج مرتبه حمد و سوره بخواند و در ركعت ديگر يك حمد بخواند و سوره را پنج قسمت كند مانعى ندارد.

چيزهايى كه در نماز يوميه واجب و مستحب است در نماز آيات هم واجب و مستحب مى‌باشد ولى در نماز آيات مستحب است به جاى اذان و اقامه سه مرتبه به قصد اميد ثواب، بگويند «الصلاة».

مستحب است پيش از ركوع دوم و چهارم و ششم و هشتم و دهم قنوت بخواند و اگر فقط يك قنوت پيش از ركوع دهم بخواند كافى است.

اگر در نماز آيات شك كند كه چند ركعت خوانده و فكرش به جايى نرسد نماز باطل است.

اگر شك كند كه در ركوع آخر ركعت اول است يا در ركوع اول ركعت دوم و فكرش به جايى نرسد، نماز باطل است. ولى اگر  مثلًا شك كند كه چهار ركوع كرده يا پنج ركوع، چنانچه براى رفتن به سجده خم نشده، بايد ركوعى را كه شك دارد به جا آورده يا نه، به جا آورد. و اگر براى رفتن به سجده خم شده، بايد به شك خود اعتنا نكند.

هر يك از ركوع‌هاى نماز آيات ركن است كه اگر عمداً يا اشتباهاً كم يا زياد شود نماز باطل است.

دو استفتاء از مقام معظم رهبري درباره‌ي نماز آيات

سئوال: بعد از وقوع زلزله در منطقه‌اى، غالباً در مدت كمى دهها پس‌لرزه رخ مى‌دهد، حكم نماز آيات در اين موارد چيست؟

ج: هر زلزله‌اى، چه شديد و چه خفيف، اگر زلزلۀ مستقلى محسوب شود، نماز آيات جداگانه‌اى دارد.

سئوال: اگر مركز زلزله نگارى، وقوع لرزشهاى خفيف زمين را با ذكر تعداد آن در منطقه‌اى كه ما زندگى مى‌كنيم، اعلام نمايد، ولى ما اصلًا آنها را احساس نكنيم، آيا در اين حالت نماز آيات بر ما واجب مى‌شود يا خير؟

ج: اگر هنگام وقوع زلزله و يا در زمان متصل به آن، خودتان آن را احساس نكنيد، نماز آيات بر شما واجب نيست.